Znaki zakazu. Czy wiesz o nich wszystko?
Spis treści
Spis treści
Znaki zakazu to bardzo istotna grupa znaków drogowych. Określają one czego nie wolno robić – zakaz wjazdu, zakaz wyprzedzania, zakaz wjazdu pojazdów silnikowych, zakaz postoju, zakaz przekraczania prędkości określonej na tablicy, obowiązek ustąpienia pierwszeństwa – to tylko niektóre znaki zakazu. Warto je dobrze poznać, aby wiedzieć np. gdzie obowiązuje zakaz postoju pojazdów.
Co oznaczają znaki zakazu?
Znaki te informują o ograniczeniach w ruchu oraz zakazie wykonania konkretnych manewrów. Zakazy obowiązują na drodze, na której są umieszczone, począwszy od miejsca ich ustawienia, chyba że przepisy stanowią inaczej.
Ich znajomość nie tylko poprawia bezpieczeństwo na drodze, ale również pomaga uniknąć mandatów za złamanie zakazów.
Jak wyglądają znaki zakazu?
Znaki typu zakazu – typu B – mają formę koła, z wyjątkiem pięciu znaków: B-20, B-39, B-40, B-43, B-44. Dominująca paleta barw to biało-czerwona, przy czym tarcze dotyczące postoju i parkowania są w kolorze niebieskim. Znaki zakazu są jednolite w Europie.
Ewentualne różnice mogą dotyczyć detali – niekiedy stosowany jest inny niż w Polsce kolor, np. żółty zamiast czerwonego.
Gdzie obowiązują znaki zakazu?
Jeśli znak zakazu jest umieszczony pod znakiem E-17a, to oznacza, że zakaz obowiązuje na obszarze całej miejscowości. Nie dotyczy to odcinka drogi, na którym został on zmieniony lub odwołany innym znakiem. W przypadku, gdy znajduje się pod znakiem D-42, to zakaz obowiązuje do znaku D-43 lub E-18a, z wyjątkiem odcinka drogi, na którym został zmieniony lub odwołany inny znak. Natomiast pod znakiem D-52 “strefa ruchu” umieszczony jest zakaz obowiązujący do znaku D-53 “koniec strefy ruchu”, z wyjątkiem odcinka drogi, na którym został zmieniony lub odwołany inny znak.
Dodatkowe informacje o zakazie, takie jak długość odcinka jezdni (T-20) oraz odległość znaku od miejsca, w którym zakaz obowiązuje (T-21), są zawarte na tabliczkach umieszczonych pod znakiem zakazu. Ewentualny napis umieszczony na znaku zakazu lub tabliczce, określający dni lub okres doby, wskazuje, że zakaz obowiązuje w określonym czasie – konkretnych godzin lub zakresu dat (od…do).
Wymiary znaków zakazu
Przepisy określają, na jakich drogach i w jakich sytuacjach można stosować wielkość znaków zakazu.
Przykładowo na drogach ekspresowych stosuje się znaki duże, natomiast na drogach krajowych i wojewódzkich – znaki średniej wielkości. Średnica znaku zakazu może wynosić od 400 do 1000 mm (znak duży).
Ustawienie znaków na drodze – jaka odległość powinna zostać zachowana?
Znaki drogowe umieszczane są w takich miejscach na drodze, aby były widoczne zarówno dla kierowców, jak i pieszych. Konkretne umiejscowienie zależy od typu znaku. W przypadku znaków zakazu jest to miejsce, w którym mają zastosowanie.
Lista znaków zakazu
Zakaz ruchu w obu kierunkach
Zabrania wjazdu wszystkim pojazdom lub pewnym kategoriom pojazdów. Oznacza to zakaz poruszania się na drodze pojazdów (w tym zakaz ruchu pojazdów silnikowych) kolumn pieszych oraz jeźdźców i poganiaczy. Znak może być umieszczony na jezdni. Jeśli pod znakiem B-1 znajduje się tabliczka T-22, to informuje ona, że zakaz nie obejmuje rowerów jednośladowych.
Zakaz wjazdu
Znak ten oznacza zakaz wjazdu pojazdów na drogę lub jezdnię od strony umieszczenia znaku; zakaz obejmuje także kolumny pieszych, jeźdźców i poganiaczy. Jeżeli pod znakiem B-2 znajduje się tabliczka T-22, to informuje ona, że zakaz nie dotyczy rowerów jednośladowych wjeżdżających na wyznaczony pas ruchu dla rowerów na jezdni.
Zakaz wjazdu pojazdów silnikowych, z wyjątkiem motocykli jednośladowych
Oznacza zakaz poruszania się pojazdów napędzanych silnikiem; zakaz nie obejmuje jednak jednośladowych motocykli.
Zakaz wjazdu autobusów
Oznacza zakaz poruszania się pojazdów autobusowych.
Zakaz wjazdu motocykli
Oznacza zakaz poruszania się motocykli.
Zakaz wjazdu samochodów ciężarowych
Oznacza zakaz poruszania się samochodów ciężarowych.
Zakaz wjazdu samochodów ciężarowych o określonej masie
Oznacza zakaz wjazdu pojazdów ciężarowych, pojazdów specjalnych i pojazdów używanych do celów specjalnych o dopuszczalnej masie większej, niż określono na znaku i ciągników rolniczych oraz pojazdów wolnobieżnych, a także ciągników samochodowych.
Zakaz wjazdu ciągników rolniczych
Oznacza zakaz ruch ciągników rolniczych i pojazdów wolnobieżnych.
Zakaz wjazdu pojazdów silnikowych z przyczepą
Oznacza zakaz poruszania się pojazdów silnikowych z przyczepą (przyczepami); zakaz nie obejmuje pojazdów z jednoosiową przyczepą lub naczepą. Warto pamiętać, że wartość określona na znaku B-7 lub umieszczona na tabliczce pod nim odnosi się do dopuszczalnej masy całkowitej przyczepy, a w przypadku ciągnięcia dwóch przyczep – sumy ich mas.
Zakaz wjazdu pojazdów zaprzęgowych
Oznacza zakaz ruchu pojazdów zaprzęgowych, a także jeźdźców i poganiaczy.
Zakaz wjazdu rowerów
Oznacza zakaz poruszania się rowerów zarówno na jezdni, jak i poboczu.
Zakaz wjazdu motorowerów
Znak zakazuje ruchu motorowerów.
Zakaz wjazdu wózków rowerowych i rowerów wielośladowych
Znak zakazuje wjazdu wózków rowerowych i rowerów wielośladowych.
Zakaz wjazdu wózków ręcznych
Oznacza zakaz poruszania się na jezdni i poboczu wózków ręcznych przystosowanych do użytku na jezdni, które są prowadzone, ciągnięte lub pchane.
Zakaz wjazdu pojazdów z materiałami wybuchowymi lub łatwo zapalnymi
Oznacza zakaz ruchu pojazdów przewożących materiały niebezpieczne, zgodnie z klasami 1, 3, 4.1, 4.2, 4.3, 5.1, 5.2 lub gazami palnymi klasy 2, określonymi w przepisach dotyczących przewozu materiałów (towarów) niebezpiecznych, w ilościach wymagających oznakowania pojazdu tablicami ostrzegawczymi w kolorze pomarańczowym.
Zakaz wjazdu pojazdów z materiałami niebezpiecznymi
Oznacza zakaz ruchu pojazdów przewożących materiały niebezpieczne, zgodnie z przepisami dotyczącymi przewozu materiałów (towarów) niebezpiecznych, w ilościach, które wymagają oznakowania pojazdu tablicami ostrzegawczymi w kolorze pomarańczowym. Tabliczka z odpowiednim napisem umieszczona pod znakiem wskazuje, że zakaz dotyczy tylko określonych klas lub grup materiałów niebezpiecznych albo określonego sposobu ich przewozu.
Zakaz wjazdu pojazdów z materiałami, które mogą skazić wodę
Znak ten oznacza zakaz ruchu pojazdów przewożących określone materiały, które mogą skazić wodę.
Zakaz wjazdu pojazdów o szerokości ponad … m.
Znak ten zakazuje ruchu pojazdów, których szerokość (wliczając w to ewentualny ładunek, jeśli ten wystaje poza obrys pojazdu) jest większa od parametru podanego na tabliczce.
Zakaz wjazdu pojazdów o wysokości ponad … m
Znak ten zakazuje ruchu pojazdów, których wysokość (wliczając w to ewentualny ładunek, jeśli ten wystaje poza obrys pojazdu) jest większa od parametru podanego na tabliczce.
Zakaz wjazdu pojazdów o długości ponad … m.
Zakaz ruchu pojazdów, których wysokość (wliczając to ładunek) jest większa od parametru podanego na znaku.
Zakaz wjazdu pojazdów o rzeczywistej masie całkowitej ponad … t.
Znak oznacza zakaz ruchu pojazdów, których rzeczywista masa całkowita jest większa od parametru podanego na tablicy. Dla zespołu pojazdów zakaz należy odnieść do całkowitej masy.
Zakaz wjazdu pojazdów o nacisku osi większym niż … t.
Oznacza zakaz ruchu dla pojazdów, których nacisk osi przekracza nacisk odpowiadający masie podanej na znaku. W przypadku osi wielokrotnej żadna z osi składowych nie może mieć nacisku przekraczającego 80% masy podanej na znaku. Warto pamiętać, że jeśli wartość na znaku B-19 wynosi 8 t lub 10 t, oznacza to dopuszczalny nacisk osi pojedynczej zgodny z masą do 8 t lub 10 t, a dla osi wielokrotnej – nacisk odpowiadający większej masie, zgodnie z przepisami dotyczącymi warunków technicznych pojazdów poruszających się po drogach.
STOP
Może oznaczać:
- zakaz wjeżdżania na skrzyżowanie bez zatrzymania się przed drogą mającą pierwszeństwo;
- obowiązek ustąpienia pierwszeństwa kierującym, którzy poruszają się tą drogą. Konieczność zatrzymania pojazdu występuje w wyznaczonym miejscu, a w przypadku jego braku – w miejscu, gdzie kierujący może upewnić się, że nie będzie przeszkadzać ruchowi na drodze z pierwszeństwem.
Znak Stop B-20, umieszczony na skrzyżowaniu, dotyczy wyłącznie najbliższej jezdni przed nim. Te przepisy stosuje się również do znaku B-20 umieszczonego przed torowiskiem pojazdów szynowych albo w innych miejscach przecinania się kierunków ruchu. Jeżeli pod znakiem została umieszczona Tabliczka T-6c lub T-6d, to w takim przypadku wskazuje ona rzeczywisty przebieg drogi z pierwszeństwem na skrzyżowaniu.
Zakaz skręcania w lewo
Zakazuje się skręcania w lewo oraz wykonywania manewru zawracania. Zakaz ten jest oznaczony znakiem B-21 i obowiązuje na najbliższym skrzyżowaniu. Znak B-21 umieszczony w obrębie skrzyżowania dotyczy wyłącznie najbliższej jezdni przed nim. Tabliczka T-22 umieszczona pod znakiem B-21 informuje, że zakaz nie dotyczy rowerów jednośladowych, które skręcają na drogę dla rowerów lub korzystają z wyznaczonego na jezdni pasa ruchu przeznaczonego dla tych pojazdów.
Zakaz skręcania w prawo
Zakazuje skręcania w prawo. Zakaz ten jest zaznaczony znakiem B-22 i obowiązuje na najbliższym skrzyżowaniu. Znak B-22 umieszczony w obrębie skrzyżowania odnosi się wyłącznie do najbliższej jezdni przed nim. Tabliczka T-22 umieszczona pod znakiem B-22 wskazuje, że zakaz nie obejmuje rowerów jednośladowych, które skręcają na drogę dla rowerów lub korzystają z wyznaczonego na jezdni pasa ruchu przeznaczonego dla tych pojazdów.
Zakaz zawracania
Zakazuje kierującym wykonywania manewru zawracania aż do najbliższego skrzyżowania.
Koniec zakazu zawracania
Odwołuje zakazu zawracania przed skrzyżowaniem.
Zakaz wyprzedzania
Zakazuje kierującym pojazdami silnikowymi wyprzedzania pojazdów silnikowych wielośladowych. Tabliczka umieszczona pod znakiem B-25, oznaczona od T-23a do T-23j, precyzuje, że zakaz wyprzedzania dotyczy kierującego pojazdem, którego symbol jest widoczny na tabliczce. Jeśli zakaz wyrażony przez znak B-25 nie zostanie wcześniej uchylony znakiem B-27 lub B-42, to obowiązuje aż do najbliższego skrzyżowania.
Zakaz wyprzedzania przez samochody ciężarowe
Zakazuje wyprzedzania pojazdów silnikowych wielośladowych, takich jak:
- samochody ciężarowe o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t,
- ciągniki samochodowe,
- pojazdy specjalne lub używane do celów specjalnych o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t. Zakaz ten pozostaje w mocy do najbliższego skrzyżowania, chyba że zostanie wcześniej zniesiony przez znaki B-28 lub B-42.
Koniec zakazu wyprzedzania
Oznacza koniec obowiązywania zakazu zarządzonego znakiem B-25.
Koniec zakazu wyprzedzania przez samochody ciężarowe
Oznacza koniec obowiązywania zakazu zarządzonego znakiem B-26.
Zakaz używania sygnałów dźwiękowych
Zakazuje korzystania z tych sygnałów dźwiękowych. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy jest to konieczne w celu ostrzeżenia o bezpośrednim zagrożeniu bezpieczeństwa ruchu. Jeżeli zakaz wyrażony przez znak B-29 nie zostanie wcześniej uchylony przez znaki B-30 lub B-42, obowiązuje do najbliższego skrzyżowania.
Koniec zakazu używania sygnałów dźwiękowych
Oznacza koniec obowiązywania zakazu zarządzonego znakiem B-29.
Pierwszeństwo dla nadjeżdżających z przeciwka
Zakazuje kierującym wjeżdżania lub wchodzenia na zwężony fragment jezdni, jeśli spowodowałoby to konieczność zatrzymania się lub zmiany toru jazdy dla kierujących już znajdujących się na tym odcinku lub zbliżających się do niego z przeciwnej strony.
Stój – kontrola celna
Znak ten wymaga zatrzymania pojazdu. Zamiast napisu “Cło-Zoll” na znaku mogą pojawić się inne napisy: “Kontrola graniczna“, “Rogatka uszkodzona“, “Sygnalizacja uszkodzona“, “Wjazd na prom”, “Kontrola drogowa” lub “Pobór opłat“. Rodzaj napisu zależy od możliwej przyczyny zatrzymania. Zatrzymanie pojazdu powinno nastąpić w miejscu wyznaczonym do tego celu, a jeśli takie miejsce nie jest oznaczone – przed znakiem. Kontynuacja ruchu jest możliwa po uzyskaniu zgody uprawnionej osoby lub po otrzymaniu sygnału zezwalającego na ruch.
Stój – kontrola graniczna
Znak ten stosuje się przed przejściem granicznym. Używany jest również w miejscu przekraczania granicy państwowej lub lokalizacjach, w których przeprowadzana jest kontrola graniczna, pod warunkiem, że kontrola ta nie odbywa się łącznie z celną i wymaga dodatkowego zatrzymania pojazdu.
Stój – rogatka uszkodzona
Znak stosuje się w razie uszkodzenia rogatek lub półrogatek na przejeździe kolejowym.
Stój – sygnalizacja uszkodzona
Stosuje się w razie uszkodzenia sygnalizacji świetlnej na przejeździe kolejowym.
Stój – wjazd na prom
Znak ten stosowany jest przed wjazdami na promy przewożące pojazdy.
Stój – kontrola drogowa
Znak ten stosuje się przed punktami kontroli drogowej.
Stój – pobór opłat
Znak stosuje się przed miejscem poboru opłat.
Ograniczenie prędkości
Oznacza zakaz przekraczania prędkości określonej na tablica. Jest ona wyrażona liczbą kilometrów na godzinę umieszczoną na znaku. Określona na znaku dopuszczalna prędkość obowiązuje do:
- wprowadzenia innej dopuszczalnej prędkości za pomocą znaków B-33 lub B-43,
- umieszczenia znaku D-40 oznaczającego początek strefy zamieszkania,
- umieszczenia znaków informujących o początku lub końcu obszaru zabudowanego. Pod znakiem B-33 umieszczona tabliczka wskazuje, że ograniczenie prędkości dotyczy kierującego pojazdem, którego symbol jest widoczny na tabliczce.
Znak B-33, określający dopuszczalną prędkość powyżej 60 km/h na obszarze zabudowanym, dotyczy samochodów osobowych, motocykli i samochodów ciężarowych o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 t, z wyjątkiem:
- pojazdów przewożących materiały niebezpieczne,
- pojazdów z urządzeniem wystającym do przodu więcej niż 1,5 m od siedzenia kierującego,
- pojazdów holujących inne pojazdy silnikowe,
- motocykli przewożących dzieci do lat 7,
- samochodów ciężarowych przewożących osoby poza kabiną kierowcy – o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t. Jeżeli zakaz wyrażony przez znak B-33 nie zostanie wcześniej zniesiony przez znaki B-28 lub B-42, to obowiązuje do najbliższego skrzyżowania.
Koniec ograniczenia prędkości
Odwołuje zakaz przekraczania prędkości określonej znakiem B-33.
Zakaz postoju
Oznacza zakaz zatrzymywania pojazdu. Jeśli zakaz, wyrażony znakiem B-36, nie zostanie wcześniej odwołany przez identyczny znak z tabliczką T-25c lub znak B-35, to obowiązuje do najbliższego skrzyżowania. Zakaz ten:
- odnosi się do tej strony drogi, na której znajduje się znak, z wyjątkiem miejsc, gdzie za pomocą innego znaku jest dozwolony postój lub zatrzymywanie,
- obejmuje również kolumny pieszych, jeźdźców i poganiaczy,
- nie dotyczy pojazdów unieruchomionych z powodu warunków lub przepisów ruchu drogowego.
Zakaz zatrzymywania się
Oznacza zakaz zatrzymania pojazdu. Jeśli zakaz, wyrażony znakiem B-36, nie zostanie wcześniej odwołany przez identyczny znak z tabliczką T-25c lub znak B-35, to obowiązuje do najbliższego skrzyżowania. Zakaz ten obejmuje:
- tę stronę drogi, przy której znajduje się znak, z wyjątkiem miejsc, gdzie za pomocą innego znaku jest dozwolony postój lub zatrzymanie,
- kolumny pieszych, jak również jeźdźców i poganiaczy,
- nie dotyczy pojazdów unieruchomionych z powodu warunków lub przepisów ruchu drogowego.
Zakaz postoju w dni nieparzyste
Oznacza zakaz postoju pojazdów w dniach nieparzystych miesiąca; zakaz ten nie ma zastosowania od godziny 21 do 24. Jeśli zakaz, wyrażony znakiem B-37, nie zostanie wcześniej odwołany przez identyczny znak z tabliczką T-25c, to obowiązuje do najbliższego skrzyżowania.
Zakaz postoju w dni parzyste
Sygnalizuje zakaz zatrzymywania pojazdów w dniach parzystych miesiąca; zakaz ten nie obowiązuje od godziny 21 do 24. Jeżeli zakaz, oznaczony znakiem B-38, nie zostanie wcześniej zniesiony przez identyczny znak z tabliczką T-25c, to obowiązuje do najbliższego skrzyżowania.
Strefa ograniczonego postoju
Oznacza wjazd do strefy, gdzie obowiązuje zakaz zatrzymywania pojazdów na wszystkich drogach; czas dopuszczalnego unieruchomienia pojazdu dłuższy niż jedna minuta jest określony napisem na znaku. Znak B-39 nie ma zastosowania w przypadku:
- pojazdu komunikacji publicznej, który zatrzymuje się na wyznaczonym dla niego miejscu,
- pojazdu zatrzymującego się w obszarze oznaczonym znakami D-18, D-18a, D-18b lub D-44,
- pojazdu unieruchomionego z powodu warunków lub przepisów ruchu drogowego,
- autobusu szkolnego.
Koniec strefy ograniczonego postoju
Oznacza wyjazd ze strefy ograniczonego postoju.
Zakaz ruchu pieszych
Znak ten oznacza zakaz ruchu pieszych po konkretnej stronie drogi, gdzie znak jest umieszczony.
Koniec zakazów
Znak ten oznacza odwołanie zakazów wyrażonych znakami B-23, B-25, B-26, B-29 i B-33.
Strefa ograniczonej prędkości
Sygnalizuje wjazd do obszaru, w którym obowiązuje ograniczenie prędkości określone przez liczbę kilometrów na godzinę umieszczoną na znaku. Znak B-43, który określa dopuszczalną prędkość równej lub mniejszej niż 30 km/h, dodatkowo informuje, że urządzenia i rozwiązania wymuszające powolną jazdę (takie jak progi zwalniające) w strefie mogą nie być oznaczone znakami ostrzegawczymi.
Koniec strefy ograniczonej prędkości
Oznacza wyjazd ze strefy ograniczonej prędkości.
Znaki zakazu – podstawy prawne
Przepisy ruchu drogowego precyzyjnie opisują wygląd i zasady stosowania znaków zakazu. Znaki zakazu są przejrzyście określone przez Rozporządzenie Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2310, z późn. zm.).
Zainteresował Cię ten artykuł? Sprawdź także produkty oferowane przez autoDNA – wiodącego dostawcę raportów historii pojazdu w Europie i USA. Sprawdzenie VIN może pomóc Ci ustrzec się przed dodatkowymi kosztami związanymi z zakupem auta z nieznaną przeszłością. Serwis dostępny jest 24/7 przez cały rok. Sprawdź VIN korzystając z Internetu i posiadając numer nadwozia (VIN) pojazdu, który chcesz sprawdzić.
Jakie tło mają znaki zakazu?
Znaki zakazu w większości mają białe tło.
Ile jest znaków zakazu?
Obowiązuje 46 znaków zakazu. Niektóre z nich mogą występować razem na jednej tarczy.
Czy znaki zakazu różnią się w Europie?
Znaki zakazu są jednolite w Europie. Niekiedy stosowany jest inny niż w Polsce kolor, np. żółty zamiast czerwonego.
Zachęcamy do przeczytania innych artykułów z naszej serii:
- “Znaki drogowe z opisem – kompletne zestawienie i wyjaśnienie”
- “Znaki kierunku i miejscowości. Co powinieneś o nich wiedzieć?”
- “Znaki poziome – czym się charakteryzują?”
- “Znaki informacyjne – jak je rozumieć i na co zwrócić uwagę”
- “Znaki uzupełniające na drodze – jak je rozpoznać?”
- “Znaki zakazu. Czy wiesz o nich wszystko?”
- “Znaki nakazu na drodze – kompedium wiedzy dla kierowców”
