Rozrząd w samochodzie – funkcje, wymiana i koszty
Spis treści
Spis treści
Rozrząd w samochodzie steruje przepływem gazów, paliwa oraz spalin. Rozrząd to jeden z najważniejszych elementów silnika w samochodzie. Steruje on dopływem powietrza do cylindrów silnika oraz odpowiada za usuwanie spalin.
Dzięki rozrządowi w ruch wprowadzany jest obrotowy wał korbowy, co z kolei jest wykorzystywane do otwierania i zamykania zaworów. Odbywa się to najczęściej za pomocą paska lub łańcucha rozrządu. W niektórych silnikach rozrząd napędza też pompę wody, oleju, a nawet aparat zapłonowy.
Czym jest rozrząd w samochodzie?
Układ rozrządu powinien pracować jak w zegarku, gdyż jego funkcjonowanie ma wpływ na pracę pozostałych krytycznych elementów silnika, w tym układu wtryskowego oraz pracy wału korbowego i tłoków. Prawidłowo pracujący rozrząd to gwarancja optymalnej pracy całego silnika.
Jak działa rozrząd?
Rozrząd silnika tłokowego to układ, który zapewnia sterowanie zaworami – dolotowymi i wylotowymi, dzięki czemu do cylindra doprowadzany jest ładunek, a powstające w wyniku spalania gazy są następnie z niego usuwane. Odpowiedni przepływ mieszanki przez cylindry i usunięcie gazów spalinowych jest możliwy właśnie dzięki temu, że odpowiednio pracuje rozrząd.
Zawory są otwierane i zamykane za sprawą tzw. wałka rozrządu lub dwóch wałków rozrządu (w zależności od rodzaju silnika). Na samych wałkach znajdują się tzw. krzywki, które powodują otwieranie i zamykanie się zaworów w optymalnym odstępie czasowym, aby silnik mógł prawidłowo pracować.
Budowa rozrządu
Jak już wcześniej wspomnieliśmy układ rozrządu silnika to cały system dzięki któremu elementami, które mają na celu doprowadzenie ładunku do cylindra silnika tłokowego oraz usunięcie z niego wypracowanych gazów. Rozrząd pełni ważną rolę synchronizatora pracy wału korbowego oraz wałka rozrządu. Pasek lub łańcuch rozrządu umożliwia właściwą synchronizację pracy między wałem korbowym a wałkiem rozrządu. Wałek rozrządu obraca się dwa razy wolniej niż wał korbowy.
Potocznie rozrząd kojarzy się nam z paskiem lub łańcuchem. Pasek albo łańcuch rozrządu to w rzeczywistości istotny element całego układu. Transmituje on napęd z koła zębatego (zwanego też napędowym) na wale korbowym na koło zębate (zwane też zdawczym) położone na wałku rozrządu od momentu uruchomienia silnika.
Paski rozrządu należy wymieniać wraz z rolkami i napinaczem według terminu wymiany określonym przez producenta.
Nie należy przekraczać terminów wymiany, a na wszelki wypadek warto zrobić to z wyprzedzeniem. Wymiany paska rozrządu nigdy nie należy wydłużać, gdyż w przypadku jego zerwania następuje zazwyczaj poważne uszkodzenie silnika.
Układ rozrządu steruje kluczowymi elementami w silniku i dlatego jego okresowego serwisu nie należy lekceważyć. Istotną kwestią oprócz okresowej wymiany paska rozrządu jest również regularna wymiana oleju – napinacz paska rozrządu pracuje pod wpływem ciśnienia oleju.
W obecnie stosowanych silnikach samochodowych używa się wielu czujników. Jednym z nich jest czujnik położenia wałka rozrządu. Do jego zadań należy optymalizacja i kontrola nad tzw. fazami rozrządu. Czujnik ten jest na wyposażeniu standardowym samochodów z silnikami, w których zastosowano tzw. zmienne fazy rozrządu. Stopień skomplikowania nowoczesnych silników to kolejny argument za tym, aby w terminie wymieniać rozrząd.
Najpopularniejsze awarie
W nowoczesnych silnikach zawory z tłokami są tak blisko siebie, że nawet marginalne odchylenie od normy w pracy rozrządu może prowadzić do nieodwracalnej awarii jednostki. Kolizja zaworu z tłokami wyzwala reakcję łańcuchową. Gdy zawory zostaną pogięte przez tłoki w wyniku źle działającego rozrządu, to silnik traci kompresję i dochodzi wtedy nawet do uszkodzenia głowicy silnika. Dzieje się tak, gdy urwany zawór wybija dziurę w głowicy.
Najgorsza sytuacja jest w przypadku całkowitego zerwania paska lub łańcucha rozrządu. Wtedy silnik w zasadzie nadaje się do wyrzucenia, a w najlepszym przypadku do kompletnego remontu, co zresztą zwykle jest po prostu nieopłacalne.
Pierwsze objawy awarii – na co zwrócić uwagę?
Źle pracujący rozrząd możemy rozpoznać po objawach dźwiękowych oraz utrudnionej pracy silnika.
Odgłosy to najczęściej przeciągły pisk na wolnych obrotach oraz metaliczne odgłosy pracy jednostki. Objawy dotyczące samej pracy silnika obejmują problemy z jego uruchomieniem oraz nierówną pracę. W szczególności chodzi tutaj o szarpanie, gdy gasimy silnik, odczuwalnie mniejsza moc oraz zwiększonego zużycie paliwa. Tego typu objawów nie wolno lekceważyć.
Wymieniać czy nie?
Wymiany paska bądź łańcucha rozrządu nigdy nie należy wydłużać. Pasek wymieniamy maksymalnie co 100 tys. km. W przypadku łańcucha rozrządu trwałość wynosi zwykle 300-400 tys. km. Teoretycznie łańcuch rozrządu powinien wystarczyć na cały okres eksploatacji auta, ale dużo zależy tutaj od warunków użytkowania.
Pamiętaj, sprawdź VIN w autoDNA zawsze przed zakupem samochodu używanego – niezależnie od ceny czy rodzaju nadwozia. Dzięki temu możesz w łatwy sposób sprawdzić historię pojazdu, który wybrałeś. Do tego celu wystarczy jedynie numer VIN i połączenie z Internetem 🙂 Rozkodowanie VIN i wygenerowanie raportu może pomóc Ci w podjęciu niekiedy trudnej decyzji jaką jest wybór samochodu. Z raportu możesz dowiedzieć się m.in. czy samochód był powypadkowy, czy licznik mógł być cofnięty. Sprawdzenie VIN możesz wykonać przez cały rok 24/7.
Co to jest rozrząd w silniku?
Rozrząd to jeden z najważniejszych elementów silnika w samochodzie. Steruje on dopływem powietrza do cylindrów silnika oraz odpowiada za usuwanie spalin.
Co ile powinno się wymieniać rozrząd?
Interwał wymiany rozrządu określa producent dla danego modelu i typu silnika. Zwykle wynosi on 80-100 tys. km. Pasek albo łańcuch rozrządu to istotny element całego układu. Transmituje on napęd z koła zębatego (zwanego też napędowym) na wale korbowym na koło zębate (zwane też zdawczym) położone na wałku rozrządu od momentu uruchomienia silnika. Paski należy wymieniać wraz z rolkami i napinaczem według terminu wymiany określonym przez producenta. Nie należy ich przekraczać, a na wszelki wypadek warto zrobić to z wyprzedzeniem. Wymiany paska rozrządu nigdy nie należy wydłużać.
Za co odpowiada rozrząd w aucie?
To układ, który zapewnia sterowanie zaworami - dolotowymi i wylotowymi, dzięki czemu do cylindra doprowadzany jest ładunek, a powstające w wyniku spalania gazy są następnie z niego usuwane. Odpowiedni przepływ mieszanki przez cylindry i usunięcie gazów spalinowych jest możliwy właśnie dzięki temu, że odpowiednio pracuje rozrząd.
Jak ustawić rozrząd?
Po zamontowaniu nowego paska, konieczne jest sprawdzenie poprawności montażu i zapewnienie jego współpracy z innymi elementami układu. Warto ręcznie obrócić wał korbowy, co powinno spowodować obrót paska. Ustalenie poprawnego ustawienia rozrządu stanowi najważniejszy krok, ponieważ od niego w dużej mierze zależy trwałość całego silnika. Jeśli podczas kontroli montażu paska zauważysz, że elementy nie poruszają się w sposób zsynchronizowany lub w ogóle nie można ich obrócić, konieczne jest rozpoczęcie montażu od nowa, aby uniknąć uszkodzenia silnika.
